Tag Archives: ՅԱՍՈՒՆԱՐԻ ԿԱՎԱԲԱՏԱ

ՅԱՍՈՒՆԱՐԻ ԿԱՎԱԲԱՏԱ

11 Մյս

ԿԻՆԸ ԿՐԱԿԻ ՄԵՋ

Լճի ջրերը թույլ պեծկլտում էին: Ասես հին արհեստական լճակի նեխած ջուրը` լուսնի արտացոլանքով: Այն ափին անլսելի այրվում էր անտառը: Աչքդ ուր կտրեր, ամենուր կրակ էր: Հրդեհ լեռնանտառում: Հրշեջ մեքենան գեղեցիկ արտացոլվում է ջրում: Այն նման էր խաղալիքի:
Լեռան ստորոտը սև էր` դրանով բարձրանում ու բարձրանում էին մարդիկ:
Օդը թափանցիկ է և կարծես թեթևակի չորացած:
Քաղաքի լեռնատակի շերտը կրակի հոսք էր թվում:
… Նա առանձնացավ մարդկանց խմբից և սկսեց իջնել: Իջնում էր միայն նա:
Ինչ-որ անասելիորեն լուռ էր:
Ես տեսա, թե նա ինչպես է գնում դեպի կրակի ծովը: Ես ինձ վատ զգացի:
Եվ այդ պահին ես հանկարծ պարզ լսեցի, թե ինչպես եմ նրա հետ խոսում: Սակայն նա լռում էր:
— Ինչո՞ւ ես դու իջնում: Դու ուզում ես այրվե՞լ:
— Ոչ, ես չեմ ուզում մահանալ: Բայց քաղաքի արևմտյան մասում քո տունն է: Այդ պատճառով ես դեպի արևելք եմ ուղևորվում:
Նրա մարմնի սև կետն ասես շամփրեց հրով լցված աչքերս: Ես բացեցի աչքերս: Արցունքներ եկան:
Ինձ հասկանալի դարձավ, թե ինչու նա չէր ուզում գնալ այնտեղ, ուր իմ տունն էր: Թող նա մտածի՝ ինչ ուզում է: Իսկ ես հանկարծ գլխի ընկա: Ես, առանց որեւէ կապի այս կնոջ հետ, ուզում էի մտածել, դե թող որ նրա զգացմունքներն իմ հանդեպ պաղել են, և նա ոնց որ թե այլևս ոչ մի սեր չի զգում, բայց ինչ-որ տեղ նրա հոգու խորքում մնացել է սիրո կաթիլը: Կարելի էր ծիծաղել իմ զգացմունքների վրա, բայց ես թաքուն ուզում էի, որ ամեն ինչ հենց այդպես լիներ:
Այո, դա տեսիլք էր: Բայց մի՞թե ես իրոք ենթադրում էի, որ նրա սրտում ոչ մի կաթիլ կարեկցանք չի մնացել:
Տեսիլքը` իմ զգացմունքներն էին: Նրա զգացմունքներն էին, որ տրվել էին ինձ երազում` իր զգացմունքները, որ սնուցել էի ես: Եվ թող որ երազիս մեջ չկար կիրք ու սիրո հրճվանք…
Ես միայնակ ու տրտում էի:

ՅԱՍՈՒՆԱՐԻ ԿԱՎԱԲԱՏԱ

15 Փտր

Ավելի հեշտ է մտնել Աստծո աշխարհը, քան սատանայի, բայց եթե չես մտել սատանայի աշխարհը, չես մտնի Աստծո աշխարհը: Աշխարհում սահմանված կարգերի ու ավանդույթների ազդեցությամբ մարդը կորցնում է բարին չարից զանազանելու կարողությունը: Երբեմն մենք շատ ենք տառապում, բայց անցնում է ժամանակը, և անցյալն իր ամենայն տառապանքներով հանդերձ մեզ համար դառնում է թանկ: Ոգին հաղթում է տարիներին:
Մի ծաղիկն ավելի լավ է հաղորդում ծաղկի պերճությունը, քան հարյուրը: Երբ երանություն ես ապրում գեղեցիկի հետ հանդիպելիս, այն ժամանակ հատկապես մտածում ես ընկերների մասին: Գեղեցիկի դիտումը ծնում է կարեկցանքի ու սիրո ուժգին զգացմունք դեպի մարդը:

ՅԱՍՈՒՆԱՐԻ ԿԱՎԱԲԱՏԱ

30 Մրտ

ՍԻՐՏԸ

Նա նամակ ստացավ ամուսնուց, որ չէր սիրում նրան և լքել էր: Նամակը եկավ հեռվից, նրա հեռանալուց երկու տարի անց: Նա գրում էր. «Երեխային թույլ մի տուր գնդակ խաղալ, նրա հարվածները հասնում են ինձ և խփում իմ սրտին»:
Կինն իր իննամյա աղջկա ձեռքից վերցրեց գնդակը:
Ամուսնուց նորից նամակ եկավ: Էլ ավելի հեռու տեղից: «Թող աղջիկը,- գրում է նա,- կաշվե կոշիկներով դպրոց գնա: Նրա ոտքերի դոփյունը հասնում է ինձ և ինձ այնպես է թվում, կարծես տրորում են իմ սիրտը»: Կինն աղջկան կաշվե կոշիկների փոխարեն տվեց փափուկ նրբաթաղիքե կոշիկներ: Աղջիկը լաց էր լինում, և ամեն ինչ վերջացավ նրանով, որ նա այլևս դպրոց չգնաց:
Երկրորդ նամակից մի ամիս անց ամուսինն ուղարկեց ևս մեկը: Ձեռագիրն անհարթ էր, անվստահ ու ծերունական:
Նա գրում էր. «Աղջկան ճենապակե խոր ամանով ճաշ մի տուր: Այդ սպասքի զնգոցը հասնում է ինձ և կտրատում իմ սիրտը»:
Եվ կինն սկսեց աղջկան կերակրել ինչպես երեք տարեկան երեխայի` փայտե կերակրաձողիկներով: Նա հիշեց այն ժամանակները, երբ աղջիկը երեք տարեկան էր, իսկ ամուսինը` ուրախ ու գոհ, դեռ ապրում էր իրենց հետ:
Նրան չհարցնելով, աղջիկը մի անգամ մոտեցավ պահարանիկին ու վերցրեց իր խոր ճաշամանը: Մայրն աղջկա ձեռքից արագ խլեց ճենապակե խոր ճաշամանը ու նետեց այգի: Վերջինս զարկվեց սալարկված քարերով ճանապարհին ու փշուր-փշուր եղավ: Հոնքերը կիտելով` նա դուրս նետեց նաև իր ամանը. լսվեց նույնպիսի մի ձայն: Իսկ գուցե ամուսնու սիրտը հիմա փշուր-փշուր եղավ:
Նա դեն նետեց նաև ճաշի սեղանիկը, որը նույնպես դուրս թռավ այգի: Օ, այդ ձայնը: Խենթի պես նա նետվեց դեպի թղթե շարժական միջնորմը, սկսեց թակել այն բռունցքներով և պատռելով այն իր մարմնի ծանրությամբ` ընկավ հատակին:
— Մայ-րիկ,- լալով մոտ վազեց աղջիկը,- մայ-րիկ…
Նա մի փոքր բարձրացավ և ապտակեց աղջկան:
— Դու լսու՞մ ես, լսու՞մ ես այդ ձայնը, անպետք աղջիկ:
Ամուսինը նորից նամակ ուղարկեց:
Այն ուղարկված էր նոր ու էլ ավելի հեռու տեղից:
Ամուսինը գրում էր. «Դուք այլևս չպետք է ծպտուն հանեք: Դուք չպետք է բացեք և փակեք դռներն ու սյոձիները: Դուք չպետք է լարեք ժամացույցը, որպեսզի չլսվի նրա տկտկոցը: Դուք չպետք է շնչեք…»:
— Դուք չպետք է… դուք չպետք է…,- շշնջում էր կինը, և արցունքներն առվակի պես հոսում էին նրա այտերով:
Եվ տանն սկսեց այլևս ոչ մի ձայն չլսվել: Մի խոսքով, մայր ու աղջիկ մահացան: Բայց որքան էլ տարօրինակ է, բարձի վրա մահացած կնոջ դեմքի կողքին նաև նրա մահացած ամուսնու դեմքն էր:

ՅԱՍՈՒՆԱՐԻ ԿԱՎԱԲԱՏԱ

28 Նյմ

ՍԻՐԱՅԻՆ ԻՆՔՆԱՍՊԱՆՈՒԹՅՈՒՆ

Ամուսնուց նամակ եկավ: Նա այլեւս չէր սիրում նրան եւ լքել էր: Երկու տարվա ընթացքում առաջին նամակը: Հեռավոր քաղաքից:
«Աղջկան ռեզինե գնդակը մի տուր: Ես լսում եմ, թե ինչպես է նա դրանով խփում հատակին: Այդ ձայնից իմ սիրտը արագ է խփում»:
Մայրն աղջկանից խլեց գնդակը: Նա ինը տարեկան էր:
Հետո ամուսնուց եւս մի նամակ եկավ: Այն արդեն ուրիշ քաղաքից էր ուղարկված:
«Թող մեր աղջիկը դպրոց գնալիս այդ կոշիկները չհագնի: Ես լսում եմ դրանց տկտկոցը սալահատակի վրա: Ասես տրորում է իմ սիրտը»:
Այդ կոշիկների փոխարեն մայրն աղջկան տվեց կտորե փափուկ մաշիկները: Աղջիկը լացեց եւ դադարեց դպրոց գնալ:
Հետո եւս մի նամակ եկավ: Նախորդ ուղերձից հետո ընդամենը մեկ ամիս էր անցել, բայց ամուսնու ձեռագիրը ծերունական էր:
«Աղջկան կերակրաթասը մի տուր: Երբ նա այնտեղից բրինձ է քերում, իմ հոգում ասես կատուներ են ճանկռտում»:
Մայրը սկսեց աղջկան իր փայտիկներով կերակրել, կարծես թե նա երեք տարեկան էր: Հետո նա հիշեց այն ժամանակը, երբ նա իրոք երեք տարեկան էր, իսկ ամուսինն այնքան երջանիկ խաղում էր նրա հետ:
Աղջիկը կամացուկ մոտեցավ պահարանին եւ հանեց կերակրաթասը: Մայրը ճանկեց այն նրա ձեռքից ու ջարդուփշուր արեց այգու քարի վրա: Ահա թե որ ձայնից է կոտրվում նրա ամուսնու սիրտը: Նա մռայլվեց եւ իր կերակրաթասն էլ քարով տվեց: Ահա այդ ձայնի՞ց է կոտրվում նրա սիրտը: Մայրը ճաշասեղանը նետեց այգի: Իսկ այս ձայնը ո՞նց է: Նա նետվեց դեպի տան պատը եւ սկսեց բռունցքներով խփել դրան: Հետո մեջքանց նետվեց թղթե միջնորմի վրա` պատռեց, ասես տեգով խփեց, ընկավ հատակին: Ո՞նց է քեզ այս ձայնը:
— Մամա, մայրիկ:
Աղջիկն արտասվաթոր վազեց մոր մոտ, իսկ նա սկսեց ապտակել նրան: Դե, այս ձայներն էլ լսի:
Դրա արձագանքն եղավ ամուսնու նոր նամակը: Մեկ ուրիշ հեռավոր քաղաքից:
«Դուք չհամարձակվեք որեւէ ձայն հանել: Դուք չհամարձակվեք դռները շրխկացնել: Դուք չհամարձակվեք պատուհանները բացել: Դուք չհամարձակվեք շնչել: Դուք չհամարձակվեք ժամացույցը լարել»:
«Դուք, դուք, դուք…»,- շշնջում էր կինը՝ արցունք թափելով: Հետո ընդմիշտ դադարեց ձայն հանել: Նույնիսկ` ամենացածր: Նա ու աղջիկը մահացան:
Տարօրինակ է, բայց ամուսինը մահացել էր նրա հետ նույն անկողնում:
Թարգմ. Վարդան ՖԵՐԵՇԵԹՅԱՆ

%d bloggers like this: