Սահակաշվիլին հայկական փողկապ կուտի

24 Հկտ

Հայաստանի նախագահ Սերժ Սարգսյանը Վրաստան չի մեկնում: Այն, որ դրա պատճառները ամենևին էլ «տեխնիկական» չեն, արդեն քչերն են կասկածում: Երկու հարևանների միջև սև կատվի անցնելու օգտին է խոսում նաև այն փաստը, որ մեկ շաբաթ է, ինչ նախագահականն անարձագանք է թողնում միջադեպի առթիվ որևէ մեկնաբանությամբ հանդես գալու խնդրանքները: Իսկ ամեն ինչ սկսվեց սեպտեմբերի վերջին, երբ հաղորդվեց, թե Սերժ Սարգսյանը այս աշնանն այցելելու է Վրաստան։ Այդ մասին առաջին լրատվություն տարածողը Վրաստանում Հայաստանի դեսպանատունն էր: Ու թեև նույն աղբյուրը հավելում էր, որ նախագահի այցի կոնկրետ ժամկետները դեռ համաձայնեցված չեն, բայց դրա հետ մեկտեղ նշում էր, որ սա լինելու է Հայաստանի նախագահի պլանային այցը հարևան երկիր: Իր հերթին Հայաստանում Վրաստանի դեսպան Թենգիզ Շարմանաշվիլին նույն օրերին հայտարարում էր, որ Սերժ Սարգսյանի այցը Թբիլիսի կարող է երկու երկրների հարաբերություններում նոր հեռանկարներ բացել: Նկատենք, որ այդ ժամանակ Հայաստանի պաշտոնական աղբյուրներից որևէ մեկը չհերքեց ոչ այս տեղեկությունը, ոչ էլ կասկածի տակ դրեց բացվող հեռանկարների լայնությունը:
Պլանային, այսինքն նախապես ծրագրված մեկնումի փաստը առավել հստակություն ձեռք բերեց մեկ շաբաթ առաջ, երբ Վրաստանի նախագահի մամուլի քարտուղար Մանանա Մանջղալաձեն բրիֆինգի ժամանակ պաշտոնապես հաստատեց, որ Սերժ Սարգսյանը նոյեմբերի 1-ին պաշտոնական այցով կմեկնի Վրաստան, այցը կտևի 3 օր, իսկ այցի շրջանակներում նախատեսվում են բարձր մակարդակի հանդիպումներ: Թվում էր՝ այլևս ոչինչ չէր խարող խաթարել այդ հստակ պայմանավորվածությունը: Միայն թե լավատեսությանը այս անգամ երկար կյանք վիճակված չէր:
Մեկ օր անց Հայաստանի արտգործնախարարության խոսնակ Տիգրան Բալայանը լրագրողներին ի գիտություն տեղեկացրեց, որ իրենց կառույցը չի հաստատում նախագահի՝ նոյեմբերի սկզբին Վրաստան կատարելիք այցը: «Իմ ունեցած տեղեկություններով, նոյեմբերի առաջին կեսին հանրապետության նախագահի օտարերկրյա այց նախատեսված չէ»,- ասաց Բալայանը՝ պատասխանելով այն հարցին, թե արդյո՞ք ԱԳ նախարար Էդվարդ Նալբանդյանը ուղեկցելու է Սերժ Սարգսյանին Վրաստան կատարելիք այցի ժամանակ: Պատճառների մասին՝ ոչ մի խոսք: Ոչ մի պարզաբանում, թե ինչու՞ հանկարծ պլանայինը վերածվեց չպլանավորվածի: Նախագահը Թբիլիսի չի գնա և վերջ: Բայց, ինչպես տեսնում ենք, ամենահետաքրքիրը դեռ առջևում էր:
Անկախ իրադարձություների ընթացքից, Վրաստանի նախագահի խորհրդական Վան Բայբուրդն անսպասելիորեն հայտարարեց, թե Սերժ Սարգսյանի` Վրաստան կատարելիք այցը չեղյալ հայտարարելու մասին ոչ ոք ոչ մի բան չի խոսում. այցը կայանալու է նոյեմբերի երկրորդ կեսին: Վերջինիս համոզվածությունն այնքան ամուր էր, որ Բայբուրդը այդ միտքը կրկնեց երկրորդ անգամ. «Ես գիտեմ մի բան՝ այդ ացը նախատեսվում էր նոյեմբերի երկրորդ կեսին, ես ուրիշ մեկնաբանություն չեմ կարող անել: Այդ կարող եմ միայն ասել: Մենք գիտենք, որ մի քանի ամիս առաջ այդ այցը նախատեսվում էր նոյեմբերի երկրորդ կեսին»,- ասաց նա:
Փաստորեն Բայբուրդը գիտի մի բան, որի մասին չգիտեն ոչ Վրաստանի նախագահի աշխատակազմում, ոչ Հայաստանի ԱԳ նախարարությունում: Ավելին ասենք, Սահակաշվիլու նստավայրում կարծես թե նույնիսկ մեկ ուրիշ բան իմանալ չեն էլ ցանկանում: Բանն այն է, որ երբ հայ լրագրողները հերթական անգամ դիմեցին նրանց, տեղի լրատվական ծառայության աշխատակիցը բառացիորեն հետևյալը պատասխանեց. «Եթե Մանանա Մանջղալաձեն նման հայտարարություն է արել, ուրեմն դա համապատասխանում է իրականությանը»: Հիշեցումն այն մասին, որ Հայաստանի ԱԳՆ մամլո խոսնակը հերքել է այդ տեղեկությունը, դարձյալ կարծիքի որևէ փոփոխության չհանգեցրեց: «Եթե Մանանա Մանջղալաձեն է ասել, ուրեմն դա համապատասխանում է իրականությանը»,- կրկնել էին Թբիլիսիիում:
Այս խճճված, անհասկանալի իրավիճակում ենթադրությունները կարող են լինել չափազանց հակասական և իրարամերժ: Ի՞նչ է ստացվում: Պետք է մտածել, որ այցն այնուամենայնիվ նախատեսվում է, բայց ոչ նոյեմբերի առաջին, այլ երկրորդ կեսին: Այսինքն խոսքը կարող է վերաբերել սոսկ այցելության ժամկետների փոփոխությանը: Բայց այդ դեպքում ինչու՞ է լռում Հայաստանի նախագահականը և, ի վերջո, ինչու՞ է Հայաստանը Վրաստանին պատասխանում ոչ թե նախագահականը նախագահականի, այլ արտգործնախարարություն-նախագահական մակարդակով: Ինչպես իրավացիորեն նկատել էր մեկնաբաններից մեկը, ստացվում է, որ պաշտոնական Երևանը ոչ միայն հերքում է հարևանների տարածած տեղեկությունը, այլ նաև ցուցադրաբար որոշակի սուբորդինացիոն արհամարհանքով է անդրադառնում դրան: Մնում է միայն հասկանալ քամահրանքի պատճառները կամ չմեկնելու շարժառիթները:
Սրա շուրջ շրջանառվող վարկածները մի քանիսն են: Հենց սկզբից շատերը փորձեցին այնտեղ «ռուսական հետք» որոնել: Ոմանք նույնիսկ հաջողությամբ գտան այդ հետքը: Այս կարծիքի կողմնակիցների գլխավոր խաղաքարտը Սերժ Սարգսյանի Մոսկվա կատարած պաշտոնական այցն էր: Հայաստանի նախագահը մեկնում է մի երկիր, որտեղ Սահակաշվիլու և նրա վարչակարգի անունը լսել անգամ չեն ցանկանում: Իսկ այդ այցից անմիջապես հետո ուղղություն է վերցնելու դեպի Վրաստան: Հասկանալի չէ՞, որ Կրեմլին դա բոլորովին դուր չէր գա: Եվ ուրեմն Սարգսյանին այլ բան չէր մնում, քան չեղյալ հայտարարել Վրաստան կատարելիք այցը:
Սա, ինչ խոսք, վիճելի և խիստ մակերեսային տեսակետ է: Մեկ անգամ չէ, որ Սարգսյանը այցելել է Վրաստան, և այդ հանդիպումները որևէ կերպ չեն անդրադարձել հայ-ռուսական հարաբերությունների վրա: Ի վերջո, եթե Երևանը սկսի հարաբերություններ փչացնել բոլոր այն երկրների հետ, որոնք Ռուսաստանի սրտով չեն, ապա ստիպված ենք լինելու աշխարհի քարտեզը կես անել:
Կա մեկ ուրիշ հնարավոր վարկած, որը շատ ավելի իրական է ներկայանում: Խոսքը վերաբերում է Վրաստանի նախագահ Սահակաշվիլու օրերս արած այն հայտարարությունը, թե Տավուշի մարզում տեղի ունեցած սողանքի հետևանքները վերացնելու համար իրենք երկու օր կծախսեին, իսկ հայերից շաբաթներ պահանջվեց: Նման դիտողությունը կարող էր խորապես վիրավորել հայկական կողմին: Առավել ևս, որ Վրաստանի նախագահն այս բանը անում է ոչ մեկ անգամ: Հիշենք թեկուզ այն դեպքը, երբ Սահակաշվիլին հայտարարեց, որ վրացական կառավարությունն առավել արդյունավետ է գործում, քան Հայաստանինը, կամ այն ասույթը, թե Վրաստանն աղքատ կլիներ, ինչպես Հայաստանը, եթե Ռուսաստանից կախված լիներ: Իսկ այս կարգի վիրավորական զուգահեռները հեշտությամբ կուլ չեն գնում: Ստացվում է, որ մեր երկիրը սկսել է Սահակաշվիլիի համար ծառայում որպես իր ձեռքբերումների համեմատության առարկա, ընդ որում, նրա օրինակը հետզհետե դառնում է վարակիչ իր ենթակաների համար, ովքեր նույնպես սկսել են առիթը բաց չթողնել Հայաստանին խայթելու համար:
Անկախ այն բանից՝ նման համեմատություններն օբյեկտիվ են, թե ոչ, դրանք կոռեկտ չեն: Ու եթե ենթադրենք, որ վերջին հայտարարությունը դարձել է այն կաթիլը, որով լցվել է Հայաստանի համբերության բաժակը, ապա Սերժ Սարգսյանի այցի հետաձգումը լիովին տեղավորվում է դեպքերի տրամաբանության համատեքստում: Վաղուց էր եկել ժամանակը վրացական իշխանություններին առարկայորեն ցույց տալու, որ մենք չենք պատրաստվում հանդուրժել նրանց յուրաքանչյուր անտակտություն, և ամեն մի տհաճ բառի համար միշտ էլ գալու է պատասխան տալու պահը:
Մնում է սպասել ու տեսնել, թե այսքանից հետո Մ. Սահակաշվիլին կճաշակի՞ հերթական փողկապը, ինչպես նա սովորաբար անում է անելանելի իրավիճակներում հայտնվելիս: Ու նաև կարծում ենք, որ Վրաստանի նախագահը գոնե այսուհետ զուգահեռներ անցկացնելիս կհամաձայնի այն ճշմարտության հետ, որ ավելի լավ է մեկ շաբաթում սողանք մաքրել, քան մեկ շաբաթում կորցնել երկրի կեսը:

Հովիկ ՉԱՐԽՉՅԱՆ

Թողնել պատասխան

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Փոխել )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Փոխել )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Փոխել )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Փոխել )

Connecting to %s