Ինչպես դառնալ շան լակոտ

12 Մրտ

Վրաստանի նախագահ Միխեիլ Սահակաշվիլու հասցեին մեկ անգամ չէ, որ ծաղրական կամ վիրավորական արտահայտություններ են հնչել: Սովորաբար այդպիսի որակումները կարելի է լսել կամ Ռուսաստանի քաղաքական դեմքերից կամ Վրաստանի ընդդիմության ներկայացուցիչներից: Երկու դեպքում էլ դրդապատճառները հայտնի են, հետևանքները` կանխատեսելի: Սակայն այս անգամ այդ շարքը լրացվեց մի նոր մասնակցով: Բելառուսի նախագահ Ալեքսանդր Լուկաշենկոն որոշեց գերազանցել մյուսներին: Խոսելով այն մասին, որ Արևմուտքը երկակի ստանդարտներ է գործադրում այս կամ այն երկրի նկատմամբ, Լուկաշենկոն իր խոսքերի իսկությունը հաստատող ավելի հարմար օրինակ չգտավ, քավ Վրաստանի նախագահին դեպքը: «Սահակաշվիլին դաժանաբար կասեցնում է ընդդիմության հանրահավաքները, իսկ ԱՄՆ-ը շարունակում է նրա հետ հարաբերությունները: Ինչո՞ւ: Որովհետև Սահակաշվիլին նրանց շան լակոտն է»,- ասաց նա ամերիկյան Washington Post պարբերականի լրագրողին` հիշեցնելով իր երկրի նկատմամբ կիրառվող պատժամիջոցները և սպառնալով, որ Բելառուսը երբեք չի դառնա Վաշինգտոնի հինգերորդ գաղութը:
Հատկանշական է, որ Լուկաշենկոն նման խոսքեր է արտասանում այն պահին, երբ Սահակաշվիլին մեկշաբաթյա այցելության է մեկնում Միացյալ Նահանգներ։ Այստեղ նրան սպասվում է ոչ միայն գրկաբաց ընդունելություն, այլև մեծ ու հաճելի անակնկալներ: Այցելության հիմնական նպատակը Վրաստանում ներդումներ խրախուսելն է։ Ամենից զատ Սահակաշվիլին Նյու Յորքում հանդիպելու է Արժույթի միջազգային հիմնադրամի ներկայացուցիչների և անշարժ գույքի մագնատ, միլիարդատեր Դոնալդ Թրամփի հետ։ Վերջինիս հետ պայմանագիր է ստորագրվելու Վրաստանում խոշոր ներդրում կատարելու վերաբերյալ։ Խոսքը մասնավորապես վերաբերում է Բաթումի տարածաշրջանը զբոսաշրջային ու հանգստյան նշանավոր կենտրոնի վերածելու հեռանկարին, ինչի մասին մշտապես խոստանում էր Վրաստանի նախագահը:
Այդ աննախադեպ աջակցությանն ու հատկացումներին նախանձով նայողների համար սա այլ բան չէ, քան ամերիկացիներին մատուցած ծառայությունների գինը: Եվ այս պարագայում Սպիտակ Տան ղեկավարներին քիչ է հետաքրքրելու դաշնակից երկրում ժողովրդավարական արժեքների, մարդու իրավունքների վիճակը, քանի որ գերխնդիրը միշտ էլ իր ստվերում է թողնելու վերացական գործոնները: Նույն այս օրերին International News-ը, ոչ առանց թափանցիկ ակնարկների, հարկ համարեց մեկ անգամ էլ հիշեցնել Սահակաշվիլու անցած քաղաքական ուղին` նշելով, որ վերջինս հենց ամերիկացիների դրդմամբ սկսեց քաոսային պատերազմը Ռուսաստանի դեմ, ինչը շատ շուտով վերածվեց բռնապետական ուժի: «Պատերազմից հետո Սահակաշվիլիի հրեա խորհրդատուները փախան իրենց տուն, իսկ Վրաստանի գործընկեր ԱՄՆ-ն սկսեց ծրագիր մշակել` Ռուսաստանի դեմ պատերազմը շարունակելու համար»,- գրել էր International News-ը:
Ճշմարտության առաջ չմեղանչելու համար պետք է արձանագրել, որ« իսկապես, այսօր աշխարհին ներկայացվող Վրաստանը ունի երկու դեմք: Մի կողմից մենք լսում ու տեսնում ենք տնտեսության առանձին ճյուղերում լուրջ հաջողություններ արձանագրող երկիր, իմանում ենք այն մասին, որ մեր հարևանը հրաշալի ցուցանիշ է գրանցել` ընդգրկված լինելով կոռուպցիան հաղթահարած երկրների առաջին տասնյակում, սակայն մյուս կողմից ոչ այնքան վարպետությամբ նա քողարկում է մեկ ուրիշ պատկեր, ինչը հազիվ թե հնարավոր լինի մխիթարական կամ սփոփիչ անվանել: Վրաստանում ներկայումս սոցիալական ամենակարևոր խնդիրը շարունակում է մնալ գործազրկությունը, ինչն էլ իր հերթին խոշոր չափերի հասնող արտագաղթի հիմք է հանդիսանում: Եթե վստահելու լինենք վրացական Journalist գործակալության հրապարակած տվյալներին, ապա միայն վերջին մի քանի տարիների ընթացքում մոտ 2 միլիոն մարդ լքել Վրաստանը, ովքեր աշխատանք են փնտրում Գերմանիայում, ԱՄՆ-ում, Իտալիայում, Թուրքիայում և այլ երկրներում:
Այլևս ոչ միայն Վրաստանի ընդդիմության ներկայացուցիչները, այլ նույնիսկ նրա բարեկամներն են հասկանում, որ այդ երկիրը իր մեծ նպատակներին հասնելու համար ավելի հաճախ չափազանց թանկ գին է վճարվում «խնամակալ» տերություններին: Արևմուտքի վերլուծաբանները ժամանակ առ ժամանակ ստիպված են լինում նկատել, որ հետզհետե խորացող կախյալ վիճակը սպառնում է երկրի ինքնիշխանության վերջնական կորստի, իսկ մինչ այդ Սահակաշվիլին ստորադասության նորանոր թելեր է գտնում և «իր զորքին ստրուկի նման ուղարկում է պատերազմող երկրներ, որպեսզի կարողանա մտնել ՆԱՏՕ»: Հենց այս վիճակն է, որ Լուկաշենկոյի կոպիտ արտահայտությամբ այլ բնորոշում չունի, քան ինչ-որ մեկի շան լակոտ լինելը:
Ամենամռայլ ենթադրությունների շարքում հաճախ կարելի է լսել, որ այժմ Վրաստանում Սահակաշվիլիի իշխանությունը գոյություն ունի Ամերիկայի ու Ռուսաստանի համաձայնությամբ և եթե այդ համաձայնությունը չեղյալ համարվի, Վրաստանը 6 ամսում կվերանա: Գուցե թե նմանատիպ աղետալի վերջաբանի հեռանկար սահմանելը վաղաժամ է ու չափազանցված, բայց ինչպես իրավացիորեն նկատում է ԱՄՆ-ի միջազգային պետական ինստիտուտի (IRI) ղեկավար Լորն Քրեյները, «Երբ ժողովրդավարությունը ստեղծվում է այն երկրներում, որոնք սովոր չեն դրան ու առաջին անգամ են բախվում ժողովրդավարությանը, հետևանքները միշտ էլ անկանխատեսելի են լինում»:

Հովիկ Չարխչյան

Թողնել պատասխան

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Փոխել )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Փոխել )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Փոխել )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Փոխել )

Connecting to %s