Պահոց | 1:55 ե.

ՋՈՐՋ ՄԱՅՔՍ

25 Փտր

ՎԵՃԵՐԻ ԱՌԻԹՈՎ

Շատերը պնդում են, թե լավ վեճերն ու վիճաբանությունները կյանքի, հատկապես բախտավոր ամուսնական կյանքի, համեմունքն են: Պիտի խոստովանեմ, որ ես ինքս բավական թույլ եմ վիճելու մեջ, որովհետև դեպքերի մեծամասնության ժամանակ բացարձակ անտարբեր եմ: Վաղ պատանությանս տարիներին քույրս հաճախ էր բողոքներ ներկայացնում իմ դեմ` անդրդվելության մեղադրանքով: Հայրս նույնպես նկատում էր, որ ես, որպես կանոն, հետևում եմ Բրիտանական Արտաքին գործոց նախարարության որդեգրած ռազմավարությանը. այսինքն, երբ նա ինձ այս կամ այն բանի համար խստորեն կշտամբում էր, ես սկզբունքորեն լիովին համաձայնում էի նրա հետ, ներողություն խնդրում` եթե պետք էր լինում, և շարունակում ճիշտ և ճիշտ նախկին վարքագիծս: Երբ նա բացատրություն էր պահանջում` հիշեցնելով, որ մենք որոշակի սկզբունքներում համաձայնության ենք եկել, և հարցնելով, թե ինչու եմ նորից նույն բանն արել, ես մշտապես բավական համոզիչ փաստարկներ էի պատրաստի ունենում` ցույց տալու, որ նույն բանը բնավ էլ նույն բանը չէ:
Համենայն դեպս, ես ուսումնասիրել եմ վիճելու և վիճաբանելու արվեստը և գուցե թե կարողանամ մի քանի խորհուրդ առաջարկել:
1. Խուսափեք փաստերից: Եթե դուք տհաճ բանավեճ եք մղում այն հարցի շուրջ` արդյոք Բեթսիի ծննդյան հրավերքը դեկտեմբերի վերջին շաբաթում էր, թե հունվարի առաջին շաբաթում, կամ թե «Սիրանո դը Բերժերակի» հեղինակն արդյոք Ռասինն է, թե՞ Վոլտերը, մի դիմեք օրագրերին, հանրագիտարաններին կամ հենց Բեթսիին: Այս քայլերից յուրաքանչյուրն անարդարացի կլիներ, որովհետև` ա) հենց կոկոնի մեջ կխեղդեր մի շատ աշխույժ վիճաբանություն, և բ) ձեր ընդդիմախոսին կզրկեր հետագա ամեն մի ողջամիտ պատասխանից:
2. Փոխարենը վկայակոչեք հեղինակությունների. «Դա ես եմ ձեզ ասում, երիտասարդ…», «Ես դա անձամբ լսել եմ Ուիլֆրեդ Փիքըլզից կամ Էնյուրին Բիվանից…»:
3. Գործածեք վիրավորական արտահայտություններ և ամեն մի դրդապատճառ վերագրեք ձեր ընդդիմախոսին: Եթե մեկն այն ենթադրությունն է անում, թե գրավառու հաստատությունները հարկավոր է ազգայնացնել, և դուք հավանություն չեք տալիս այդ առաջարկությանը, ապա ընդգծեք, որ նրա ամուսնական անհավատարմության պատճառով կինը դատարանով բաժանվում է նրանից, այնպես որ նա լավ կանի` լռի: Կամ ասեք, որ սա միայն մի ստոր հնարք է` փրկելու մոր կարողությունը: Կարևոր չէ, եթե` ա) նա մայր չունի, բ) նրա մայրը կարողություն չունի, և գ) սա առհասարակ կարողություն փրկելու ուղի չէ: Ցեխը միշտ էլ կկպչի: Կյանքի ընդհանուր օրենքն է. երբ ձեռնոցով դիպչում ես ցեխին` ցեխը երբեք չի ձեռնոցոտվում, միշտ էլ ձեռնոցն է, որ ցեխոտվում է:

Թարգմ. Շ. Ավագյան

Բարեկամի ուղղաթիռները` թշնամու համար

25 Փտր

Ադրբեջանական բանակը նոր սպառազինությամբ համալրելու մասին ցանկացած տեղեկություն մենք ընկալում ենք ընդգծված անհանգստությամբ, քանի որ գիտենք` մեծ է դրանց առաջին թիրախը դառնալու հավանականությունը: Միևնույն ժամանակ, ասվածից ոչ պակաս կարևորում ենք այն հանգամանքը, թե հատկապես ո՞ր երկիրն է այդ հարցում աջակցել մեր ագրեսիվ հարևանին: Եվ այս իմաստով պիտի հասկանալի լինի մեր մտահոգությունը, երբ օրերս «ԻՏԱՌ-ՏԱՍՍ» լրատվական գործակալության հաղորդումից տեղեկացանք, որ ադրբեջանցիների հերթական գործընկերը դարձել է Ռուսաստանը: Համաձայն այդ աղբյուրի, դեռ անցյալ տարվա սեպտեմբեր-հոկտեմբերին Ադրբեջանի ու «Ռոսվերտոլ» բաց բաժնետիրական ընկերության միջև կնքվել է մի պայմանագիր, ըստ որի Դոնի Ռոստովում գործող ընկերությունը ադրբեջանցիներին վաճառելու է 24 միավոր «Մի-35Մ» մակնիշի մարտական ուղղաթիռներ։ Տեղեկատվության հավաստիությունն ընդգծելու համար հավելենք, որ գործարքի մասին հաղորդումը ստացվել է «առաջին ձեռքից»` «Ռոսվերտոլ» ԲԲԸ-ի գլխավոր տնօրեն Բորիս Սլյուսարից։
Մեզ համար հազիվ թե մխիթարական լինի այն փաստը, որ համանման պայմանագրեր ռուսական կողմը ստորագրել է նաև մի շարք այլ երկրների հետ, ինչի արդյունքում ընկերության մաքուր շահույթը հասել է 1,3 միլիարդ ռուբլու: Ինդոնեզիա կամ Վենեսուելա առաքվող ուղղաթիռները դժվար թե երբևէ չար մտադրություն ունենան սավառնելու հայկական երկնակամարով: Իսկ ահա Բաքվի հետ համաձայնության եկած ռուսները մինչ փաստաթղթերի ստորագրումը պիտի հրաշալի հասկանային, թե առանց այդ էլ պայթյունավտանգ մեր տարածաշրջանում հավելյալ զինտեխնիկայի առկայությունը ինչպիսի նոր ռիսկեր է հարուցելու և որքանով է ի զորու անդրադառնալու ամեն գնով պահպանվող ուժային հավասարակշռության վրա: Սակայն գործարքն այնուամենայնիվ կայացել է, և սա ոչ առաջին և ոչ էլ վերջին համանման դեպքն է: Զուտ ռուսական թեզ է այն տեսակետը, թե սպառազինությունների բազմապատկումը մեծացնում է անվտանգության երաշխիքները: Կովկասում նման պնդումների հետ ոչ բոլորն են համաձայն: Ինչ վերաբերում է վերջին դեպքին, ապա արժե հիշեցնել, որ այդ թռչող զինանոցի տպավորիչ բնութագիրը վաղուց է հայտնի: «Մի-35Մ» մակնիշի ուղղաթիռը բազմանպատակային է, օգտագործվում է հակառակորդի զրահատեխնիկայի ոչնչացման, հետևակին աջակցելու, դեսանտային գործողությունների, վիրավորներին տարհանելու ու բեռներ փոխադրելու համար։ Ուղղաթիռը կարողանում է թռիչքներ կատարել եղանակային ամենաբարդ պայմաններում և հատկապես լեռնային ռելիեֆ ունեցող գոտիներում իրեն դրսևորել է գերազանց հատկանիշներով: Ուղղաթիռը զարգացնում է 310 կմ/ժ առավելագույն արագություն։
Ցավոք, ադրբեջանական նոր «ձեռքբերումների» մասին դեռևս հավելյալ տեղեկություններ ստանալ հնարավոր չէ: Վերստին ականատեսն ենք այն նույն պահվածքի, որի ծուղակում հայտնվել են շատ շատերը: Ինչ-որ մեկը տեղեկացնում է զենքի գնման մասին, մեկ ուրիշը դա անմիջապես հերքում է, հետո գալիս է երրորդն ու ասում այնպիսի մի բան, որը ոչ հերքում է, ոչ հաստատում: Իսկ արդյունքում ամեն կարգի կռահումները հյուսում են իրենց այլընտրանքային ցանցերը` էլ ավելի խճճելով առանց այդ էլ անորոշ կացությունը:
«Ռոստվերտոլ»-ն էլ հարկ համարեց վարվել այդ ձևով: Այն բանից հետո, երբ լուրը հայտնվեց մամուլի էջերում, պարզաբանումների համար ընկերությանը դիմած լրագրողներին տեղի ներկայացուցիչները ասացին, թե նախորդ հաղորդագրությունում հիշատակված Բորիս Սլյուսարը մեկ շաբաթով արձակուրդի է մեկնել, ուստի նա չէր կարող նման ինֆորմացիա հրապարակել։ Սրա հետ մեկտեղ նրանք հրաժարվեցին հերքել կամ հաստատել ուղղաթիռների վաճառքի մասին լուրը` պարզաբանելով, որ «Ռոսվերտոլ»-ը «Ռուտսաստանյան ուղղաթիռներ» հոլդինգի մաս է կազմում, իսկ գործարքների մասին տեղեկատվություն տարածելու իրավունքը վերապահված է միայն հոլդինգի կենտրոնական մոսկովյան գրասենյակին։ Մի խոքով` գնացեք ու տապակվեք ձեր ենթադրությունների մեջ:
Ակամա վերհիշում ենք ամիսներ առաջ Ս-300 հրթիռային կայանքների շուրջ բարձրացված աղմուկը, երբ շաբաթներ շարունակ որևէ մեկին այդպես էլ չէր հաջողվում վերջնական պատասխան ստանալ այն միակ հարցի մասին, թե ի վերջո Ռուսաստանը Ադրբեջանին տրամադրելու՞ է այդ հզոր զինատեսակից, թե՞ ոչ:
Համաձայն պաշտոնական աղբյուրների, Ադրբեջանի ռազմաօդային ուժերում ներկայումս շահագործվում են ավելի քան 60 ուղղաթիռներ: Անցյալ տարվա օգոստոսին հաղորդվեց այն մասին, որ Բաքուն մտադրվել էր Ռուսաստանից գնել Ka-32 տեսակի չորս մարտական ուղղաթիռ։ Այնուհետև թուրքական աղբյուրները տեղեկացրեցին, թե Ադրբեջանը այն երկրների ցանկում է, որոնց Թուրքիան կվաճառի Т-129 ռազմական ուղղաթիռներ։ Համարյա միաժամանակ Ուկրաինայի վարչապետ Նիկոլայ Ազարովը հայտարարեց, որ Ադրբեջանը հետաքրքրված է ուկրաինական օդային միջոցների կառուցմամբ զբաղվող ձեռնարկությունների արտադրանքի ձեռքբերմամբ և հավելեց, որ խոսքն առաջին հերթին վերաբերում է մարտական ուղղաթիռների գնմանը: Մի խոսքով, հնարավորությունների ու աղբյուրների պակաս չի զգացվում, և ռուսների հետ այս վերջին գործարքը իր տեսակի մեջ ոչ բացառիկ է և ոչ էլ անհավանական: Մնում է միայն ափսոսանքն այն մասին, որ թշնամին իր զենքերը մեր դաշնակից ու բարեկամ երկրից է ներմուծում:

Հովիկ ՉԱՐԽՉՅԱՆ

ՎԵՐՋԻԼԻՈ ՋՈՏՏՈ

25 Փտր

ՎԵՐՋԻՆ ԵՐՋԱՆԿՈՒԹՅՈՒՆ

Երկու փայտից մի կրակ
Բոցկլտում է ու փայլում:
Եվ կրակի շուրջ հուշիկ
Մի մրսած կին է քայլում:

Ախ, իմ սիրտը մի անգամ
Շնչեց նրա սրտի հետ:
Մենք կանք, սակայն մեր ժամը
Հեռացել է առհավետ:

Մի թռչուն կա վանդակում:
Դրսում ձմեռ է ճերմակ:
Ես հիշում եմ ու ապրում
Այս արևի լույսի տակ:

Թարգմ. Գ. Բաղդասարյանի

ՀԵՆՐԻ ԹՈՐՈ

25 Փտր

Բնությունն ինչպես կարող էր այնքան լուսավոր ու գեղեցիկ լինել, եթե մարդու կոչումը նույնպես այդպիսին չլիներ: Մարդու հագուստի կարկատանը երբեք իմ աչքում նրան չի նսեմացնում, քանի որ բարությունն է միակ զգեստը, որը երբեք չի հնանում: Ամենաքնքույշ բույսերն իրենց համար ճանապարհ են հարթում ամենակոշտ հողի միջով, ժայռերի ճեղքերով: Այդպես էլ բարությունն է: Ինչպիսի՞ սեպ, ինչպիսի՞ մուրճ, խոյահարմամբ առաջացած ինչպիսի՞ ճեղքվածք կարող է համեմատվել բարի, անկեղծ մարդու ուժի հետ: Ոչ մի բան չի կարող դիմակայել նրան: Իսկ այն արժանիքները, որոնք մենք գնահատում ենք ուրիշների մեջ, հավասարապես պատկանում են նաև մեզ: Մենք նկատում ենք միայն այն, ինչ ունենք ինքներս:
Իմանալ, թե ինչը գիտենք և իմանալ, թե ինչը չգիտենք` ահա թե որն է ճշմարիտ իմացությունը: Չթերագնահատենք փաստի նշանակությունը: Երբևէ նրա վրա կբացվի ճշմարտության ծաղիկը: Սակայն բավական չէ պարզապես սիրել ու արտահայտել ճշմարտությունը: Հարկավոր է սիրել ու արտահայտել ճշմարտությունը` հետամուտ լինելով որևէ բարձրագույն նպատակի: Եղեք ոչ միայն պարզապես լավ, եղեք ինչ-որ բանի համար լավ: Մարդիկ ծնված են հաղթանակների, այլ ոչ թե պարտությունների համար: Չի կարելի սպանել ժամանակը` դրանով չվնասելով հավիտենականությանը: Ճշմարտությունը տապանագրերում խիստ հազվադեպ է:

%d bloggers like this: